Chiếc cầu Ý Hệ (cầu Hiền Lương)

người bắn nhau nhưng đâu phải bắn nhau / bắn những ngoại xâm sau lưng nhau đó (thơ Trần Xuân An)

Posts Tagged ‘chu nghia li lich’

B40 (tập 27/49): SINH RA TRONG CHIẾN TRANH, GIÀ ĐI TRONG HẬU CHIẾN

Posted by Trần Xuân An trên 27.02.2021

hidden hit counter

        
.
Ngày Thơ Việt Nam & Ngày Thầy thuốc Việt Nam (15-01 âl. & 27-02 / 2021)
Bài 40, viết tiếp “Tổ quốc ơi…”
SINH RA TRONG CHIẾN TRANH,
GIÀ ĐI TRONG HẬU CHIẾN
Trần Xuân An

nghề văn cũng như nghề thuốc
hậu chiến cũng trầm trọng vết thương
phẫu thuật bằng lí lẽ vô trùng, đanh thép
thấu hiểu nỗi đau, tâm hồn cũng máu tuôn

vải trắng như giấy trắng, máu đọng
đỏ chữ thập, đỏ trăng non, đỏ kim cương
những mũi kim khâu hoà giải lành lặn
trông như vài cầu Hiền Lương

suốt đời tôi chưa từng cầm súng
cha anh là sĩ quan bàn giấy, công chức phố phường
nên kính nhân lên nghìn lần nỗi đau hậu chiến
bao gia đình oằn lưng tang chế máu xương

lí giải chính mình bằng chủ nghĩa lí lịch
là hạ mức độc lập mỗi người xuống tầm thường
nhưng thôi thì mỗi người tự hoà giải
chữ và tâm, tự phẫu thuật, khâu lấy vết thương

có nhà văn, cha là Việt Minh tập kết ra Bắc
một đời cầm bút chống cộng kiên cường
có nhạc sĩ, cha là đại thần, bị Việt Minh hành quyết
một đời bao bài ca Đỏ, chẳng hoen sương

vượt lên chủ nghĩa lí lịch, hồng lãng mạn
rồi đỏ chữ thập, đỏ trăng non, đỏ kim cương
nhưng viết — phẫu thuật, dưới ánh sáng trắng
ánh sáng đỏ hay vàng, hoà giải vô phương.

T.X.A.
13:34-15:01, 27-02-2021

https://www.facebook.com/tranxuanan.writer/posts/2838524283088171/
.

.

Posted in Không phân loại | Tagged: , , | Leave a Comment »

B38 (tập 27/49): KHĂN TANG TRONG LÍ LỊCH

Posted by Trần Xuân An trên 24.02.2021

hidden hit counter

        
.
Bài 38, viết tiếp “Tổ quốc ơi… “
KHĂN TANG TRONG LÍ LỊCH
Trần Xuân An

1

bốn mươi tư năm chiến tranh
ruột thịt gia đình không có ai chết trận
tất cả đều được bình an
nhưng vẫn có ba nỗi niềm khăn tang
đã lắng

trong quãng dăm năm Việt Minh
bà nội kính yêu, máy bay Pháp bắn
Kh’Mer Đỏ tấn kích, chết người anh
trong trại tù sĩ quan, sau tàn cuộc Sài Gòn
một đứa em chìm theo ghe ngoài biển

hai nỗi đau do giặc ngoại xâm
nói chi một nỗi đau do bão và sóng mặn
không là gì, so với đồng bào chung số phận
tràn ngập máu xương
non nước li tan

2

chiến tranh trong bao chiếc khăn tang
ở trăm triệu công dân, trăm triệu lí lịch
có loại lí lịch trích ngang về máu, nước mắt
bốn mươi tư năm chiến tranh
từ lâu siêu thoát khói nhang

dẫu sao, không dễ gì bị lí lịch giam cầm
nếu mọi người tự do tư tưởng, tự do cầm bút
(ruột thịt gia đình nội ngoại Miền Nam
có thời không chủ nghĩa lí lịch
tự quyết tự thân)

tự quyết con đường chính mình
trong đời sống, trên từng trang viết
có thể bị ngã, do đâu đó đẩy xô oan nghiệt
vẫn gượng lên, tự quyết chính mình
mỗi trang viết thách thức với nghìn năm

giải thoát cho mọi nhà sử, nhà văn
cho dù lí lịch Vàng hay Đỏ
cái tâm của mỗi người trên trang viết đó
hãy thách thức tác phẩm mình
với nghìn năm!

3

không phải khăn tang trong lí lịch
mà chính là ba chiếc khăn tang
về ba cái chết Chân, Thiện, Mĩ
tầm mắt không thấu trần gian vạn năm
ba chiếc khăn tang này mới bịt mắt sử, văn…

T.X.A.
05:12-07:01, 24-02-2021

https://www.facebook.com/tranxuanan.writer/posts/2835968273343772/

Ảnh do nhiếp ảnh gia Lê Văn Duy chụp:

Posted in Không phân loại | Tagged: , , | Leave a Comment »

BẤT CHỢT LẠI NGẪM LÊNIN

Posted by Trần Xuân An trên 07.08.2020

hidden hit counter

         
Bài 9, sau ngâm khúc 460 câu
BẤT CHỢT LẠI NGẪM LÊNIN
Trần Xuân An

ông nội Người thoát phận nông nô
trước cả ngày chế độ nông nô bãi bỏ
bà nội Người quá trẻ và giàu có
cuộc chuyển hoá giai cấp tự bao giờ!
cha Người dạy học, viết sách
quan thanh tra, huân chương quý tộc
ông ngoại Người bác sĩ, chủ nô!
mẹ Người học gia sư đến ba ngoại ngữ

đều thuộc Thánh kinh
gia thế phong lưu
vẫn ám sát vua Nga
anh Người đúng tội tử hình
lí lịch phong lưu
nhưng Người đau nỗi đau thế giới
Lênin cứu đời
bằng mô thức chưa từng thành công nổi
bằng bạo lực chiến tranh
bằng xé bỏ Thánh kinh, thành lửa khói
bằng chuyên chính lạnh mình
sách cách mạng viễn tưởng, mực đỏ chói
Lênin viết trên hiện thực nóng hổi
các giai cấp phản tỉnh, quân bình

bức tranh ai vẽ Lênin
Người đứng cao hơn ngọn cờ như máu xối!
muôn đời, theo lệ thường, sử ghi công và tội
Lênin chỉ của Liên Xô, Búa liềm sao Liên Xô!

T.X.A.
07-08-2020

https://www.facebook.com/tranxuanan.writer/posts/2665822673691667/

Xem thêm:
https://txawriter.wordpress.com/2020/07/28/dai-dong-utopia-cong-san-bai-hoc-rut-ra-tu-lich-su/
.

Posted in Không phân loại | Tagged: , , | Leave a Comment »

XEM PHIM NGA VỀ PHẢ HỆ LÊNIN

Posted by Trần Xuân An trên 30.06.2020

hidden hit counter

.
        
XEM PHIM NGA VỀ PHẢ HỆ LÊNIN
Trần Xuân An

tìm trong phả hệ của Người *
gien thông minh mấy nhánh đời nhiều không
còn chính trị thời đại ông
đến thời đại cháu, cũ trong bảo tàng

Lênin chống cả thế gian
ngoài phả hệ, sấm sét vang, tan rồi!
Marx đẻ ra Lênin thôi
Saint Simon, ông tổ Người, thật hơn! *

gien thông minh là điểm son
phả lưu chất xám, mới còn lưu tâm!
cách mạng, Lênin thét gầm
ba đời lí lịch khác tầm suy tư!

bà nội, ông ngoại Người ư? *
họ còn sống, Người bỏ tù họ không?
xem phim huyết hệ nối dòng
gạt hết, chỉ tìm gien thông minh Người

cảm thông Người quá đau đời
bảy tư năm thét, tượng Người đổ luôn
đấu tranh là luật bình thường
đấu tranh mãi, bớt bóc xương thịt đời

nếu giúp chống thực dân thôi
Người hoá thánh từ lâu rồi, xưa sau
không vô tổ quốc, đỏ màu
thông minh tâm thiện, chẳng đâu oán Người!

phải chuyên chính đỏ đất trời
nếu không, không tưởng, nửa vời, như không?
gói Quả Đất trong cờ hồng
thoát thực dân cũ, ân tròng oán chăng!

loài người đuổi sạch xâm lăng
Liên Xô cũng đổ, công bằng có chưa
tượng Lênin một tay xưa
một tay sơn đỏ, ai vừa bảo lưu

bóc lột máu người như cừu
lí lịch nghìn nguyên thủ cưu mang vào
xâm lăng quốc kì nước nào
phả hệ nghìn nguyên thủ sao chép dày

thực tiễn, thực tiễn còn đây
Người, lãnh tụ cứu cõi này khổ đau?
hay bạo chúa với mưu sâu?
sử thế giới, phả hệ đâu sót Người!

sử thời mù mịt rối bời
vẫn còn gỡ được bao lời dối gian
bảy mươi năm Liên Xô gần
tô hồng ngọc, bôi đen than, dễ tìm!

T.X.A.
29-06-2020
………………

(*) ~ Lênin là người có dòng máu lai nhiều dân tộc (Nga, Do Thái, Trung Á, Thuỵ Điển, Đức…): Có thể đó là nguồn gốc chủ nghĩa quốc tế (vô tổ quốc) của ông (như Marx, gốc Do Thái)?
PHIM PHẢ HỆ LÊNIN (hãng phim Nga, 2020; có tham khảo thêm các tài liệu khác):
1) Bên nội:
1.a) Ông nội: Nông nô, được địa chủ cho tự do trước ngày sa hoàng bãi bỏ chế độ nông nô (1861), trở thành thợ may, có thể kiêm thương nhân.
1.b) Bà nội: Gốc Trung Á qua Nga lâu đời, thuộc gia đình giàu có.
1.c) Cha đẻ: Giáo viên, thanh tra giáo dục, viết sách khoa học thường thức, có bậc lương tương đương thiếu tướng quân đội.
2) Bên ngoại:
2.a) Ông ngoại, bác sĩ y khoa, gốc Do Thái, điền chủ có điền trang rộng, sở hữu cả trăm nông nô, Do Thái giáo cải đạo sang Chính thống giáo (mẹ ông ngoại Lênin là người Thuỵ Điển).
2.b) Bà ngoại: Gốc Đức, Tin Lành giáo.
2.c) Mẹ: Được giáo dục tại nhà bởi gia sư, có biết 3 ngoại ngữ, giáo viên tiểu học, nội trợ.
3) Anh em:
Có một người anh đầu tham gia tổ chức “cách mạng” khủng bố (ám sát Nga hoàng), bị tuyên án tử hình, và một số anh chị em khác sinh sống bình thường.
~ Các vị tổ của chủ nghĩa xã hội: Saint Simon, Owen, Fourier (không tưởng), Marx (khoa học)…

https://www.facebook.com/tranxuanan.writer/posts/2633164740290794/

Xem phim:

.

Posted in Không phân loại | Tagged: , , , , | Leave a Comment »

CAO BÁ NHẠ, NẠN NHÂN CHỦ NGHĨA LÍ LỊCH TRU DI

Posted by Trần Xuân An trên 29.05.2020

hidden hit counter

.
        
CAO BÁ NHẠ, NẠN NHÂN CHỦ NGHĨA LÍ LỊCH TRU DI

[Viết rõ hơn cho chú thích: (*) Cao Bá Nhạ và “Tự tình khúc” (song thất lục bát).]

Cao Bá Nhạ bị liên luỵ trong án tru di tam đại do người chú Cao Bá Quát tổ chức nổi dậy chống triều đình (1854, phù Lê Duy Cự), nhưng Cao Bá Nhạ trốn đi, rồi về sau, 1859, ông lại bị tố giác (theo một bản tấu trong Đại Nam thực lục) hay bị vu oan (theo “Tự tình khúc”), rằng bản thân ông đã tổ chức cuộc nổi dậy mới (phù Lê Duy Hoà).

Xin lưu ý đó là bản tấu về quá trình điều tra (hay tra khảo), vận động quần chúng truy bắt nghi phạm, trong một vụ án “nổi dậy” nhỏ, loại “nổi dậy” bấy giờ xảy ra khá nhiều, từ ngoài Bắc gửi vào Huế (“xa mặt trời”).

Ở đây, chỉ nói án tru di tam tộc (hay tam đại) do một người duy nhất trong gia tộc gây ra là loại hình án vi phạm nhân quyền. Qua đó, cũng phê phán cả loại tưởng thưởng phong tước, tập ấm ba đời, năm đời trong gia tộc cho người có công với triều đình phong kiến.

Về sau, nhân dân gọi đó là chủ nghĩa lí lịch.

Nói rõ hơn, ở đây chỉ nhằm phê phán chủ nghĩa lí lịch, bắt tội liên luỵ hoặc được hưởng công bằng chức quyền do các quan hệ gia tộc.

Hiến pháp và luật pháp xây dựng trên căn bản Nhân quyền của Liên hiệp quốc thì không thể có chủ nghĩa lí lịch về mặt pháp lí, hình án, về tưởng thưởng, mà chỉ nhục, vinh, trên phương diện tinh thần và chỉ trên phương diện tinh thần thuần tuý mà thôi.

“Tự tình khúc” mặc dù có những hạn chế thời đại nhất định, khi chưa có ánh sáng Nhân quyền sáng soi, là tiếng kêu đòi thống thiết về Nhân quyền.

T.X.A.
29-05-2020
.

Posted in Không phân loại | Tagged: , , , , , , | Leave a Comment »

CHỦ NGHĨA LÍ LỊCH VỀ CHÍNH TRỊ & TRUY ÁN TÍCH HÌNH SỰ THÂN NHÂN VỀ TỘI THƯỜNG PHẠM

Posted by Trần Xuân An trên 01.10.2015

hidden hit counter

 
.

XIN PHÂN BIỆT RÕ CHỦ NGHĨA LÍ LỊCH VỀ CHÍNH TRỊ
KHÁC HẲN CHỦ TRƯƠNG TRUY ÁN TÍCH HÌNH SỰ THÂN NHÂN VỀ TỘI THƯỜNG PHẠM
Trần Xuân An

Bài viết của ông Lê Chân Nhân (*) đánh đồng cả CHỦ NGHĨA LÍ LỊCH VỀ CHÍNH TRỊ với CHỦ TRƯƠNG TRUY ÁN TÍCH HÌNH SỰ THÂN NHÂN VỀ TỘI THƯỜNG PHẠM. Đó là hạn chế của bài viết này. Vì vậy, bài viết có thể là “tung hỏa mù” để đối phó với công luận đấu tranh chống chủ nghĩa lí lịch, một thuật ngữ có nội hàm là chủ trương phân biệt đối xử đến 3 đời những đối tượng về chính trị CẦN XỬ LÍ của phe Đỏ gần đây và của chế độ phong kiến thuở xa xưa (tiêu biểu là án tru di tam đại, thậm chí tam tộc – ba họ).

Để rõ ràng hơn, chúng ta cần phân biệt rõ TỘI CHÍNH TRỊ với TỘI THƯỜNG PHẠM:

1) Đối tượng chính trị nói chung là những thành phần, giai cấp, cá nhân bị cải tạo tại chỗ hay tại trại tập trung, bao hàm cả ĐỐI TƯỢNG KINH TẾ, KẺ THÙ GIAI CẤP của phe Đỏ, tức là gồm các thành phần, giai cấp vốn là đối tượng cần đánh bẹp, cần “xóa sổ” mà phe Đỏ chủ trương, như “trí, phú, địa, hào” (trí thức, phú nông – phú gia các loại, địa chủ, cường hào) trước 1954 và cả những năm 1960/XX. Theo đó, phe Đỏ phải “đào tận gốc, trốc tận rễ”. Và sau 1954 ở Miền Bắc, sau 1975 ở Miền Nam, phe Đỏ cũng chủ trương phải cải tạo, “xóa sổ” giai cấp tư sản (cả tư sản dân tộc lẫn tư sản mại bản) tại thành thị, đồng thời cải tạo nông dân (1), tiểu thương, thợ thủ công, thành phần sản xuất nhỏ – cá thể (đều thuộc loại tiểu tư sản, tiểu tư hữu) thành xã viên hợp tác xã, theo lí luận đấu tranh giai cấp. ĐỐI TƯỢNG CHÍNH TRỊ theo lí luận của phe Đỏ còn bao gồm cả đối tượng tôn giáo các loại. Nhưng quan trọng nhất, theo họ, vẫn là những ĐẢNG PHÁI CHÍNH TRỊ chống cộng như Quốc dân đảng, Đại Việt đảng, hay quan chức triều Nguyễn, công chức và quân lính QUỐC GIA VIỆT NAM, VIỆT NAM CỘNG HÒA (1949-1975). Sau 1954 ở Miền Bắc, sau 1975 trên cả nước, còn có cả đối tượng bị gọi là PHẢN ĐỘNG, PHẢN CÁCH MẠNG.

2) Đối tượng thường phạm là những tội nhân về kinh tế có tính chất vô đạo đức (mua gian bán lậu, đầu cơ nâng giá, buôn bán ma túy…), tội có hành vi trong đời sống rõ ràng vi phạm đạo đức (như hiếp dâm, giết người, trộm cướp, tham ô, hối lộ, nhũng nhiễu, ức hiếp quần chúng…)… Nói chung là những loại tội mà dưới chế độ chính trị – xã hội nào cũng có, thành phần nào cũng có người phạm phải, và thường là yếu tố chính trị không có, hoặc yếu tố chính trị là thứ yếu, mà trội lên là yếu tố vi phạm đạo đức (luân lí, phong tục và đạo lí phổ quát), thuộc loại tham, sân, si… Đối tượng thường phạm thường gây cho xã hội và cả nhân loại nói chung sự ghê tởm, khủng khiếp, khinh bỉ… Đây là loại tội phạm bị tuyên án bởi tòa án, chiếu theo bộ luật hình sự về cơ bản là có tính phổ quát (giống các nước trên thế giới) với những chứng cứ không thể chối cãi.

Cụ thể hơn, nhân dân Việt Nam và nhiều người, nhiều tổ chức ngoại quốc quan tâm đến Việt Nam vẫn thiện cảm với công chức, sĩ quan, quân lính chế độ cũ (1949-1975), nhưng tuyệt đại đa số vẫn kết án loại tội nhân thường phạm (tội nhân vô đạo đức về các lĩnh vực).

Nhưng chắc hẳn ai cũng biết có một ca sĩ với giọng hát tuyệt vời, có chiều sâu nội tâm, vốn là con gái của một viên công an giết chết vợ mình. Cô ca sĩ ấy có tội gì đâu. Cô chỉ mặc cảm về tội đạo đức của cha ruột, nhưng giọng hát của cô đã xóa tan tất cả mọi định kiến về cô do yếu tố vô đạo đức trong lí lịch gia đình (chứ không phải tiểu sử bản thân).

Nói tóm lại, công luận trong nước và trên thế giới phê phán Nhà nước, Đảng cầm quyền hiện nay về CHỦ NGHĨA LÍ LỊCH — sự phân biệt đối xử của phe Đỏ nước ta đối với các đối tượng chính trị như đã phân tích trên kia (2). Các loại đối tượng chính trị ấy thật ra không có tội gì cả (trừ những tên tay sai cho ngoại bang, đúng nghĩa, phe nào cũng có), nên thường bị vu khống thêm tội bán nước, hại dân, thậm chí cũng như dưới chế độ phong kiến, còn vu khống thêm cho những nhân vật trọng yếu tội thường phạm nữa.

T.X.A.
27-9 HB15 (2015)
Còn tiếp, xem theo link:

———————————–

(*) Bài “Cất “gánh nặng” lý lịch trên đôi vai công dân” trên blog báo điện tử Dân Trí, 25/09/2015 – 06:30.. Thành viên FB. Lehieu Huu dẫn link và có nhiều ý kiến bàn luận:

(1) Giai cấp nông dân trong “cách mạng dân tộc – dân chủ nhân dân” (giành chính quyền) được Đảng cầm quyền (Đảng Cộng sản với nhiều tên gọi, tùy giai đoạn) vận động, tổ chức liên minh với giai cấp công nhân, gọi là “liên minh công – nông”. Nhưng một khi đã giành được chính quyền (ở Miền Bắc, từ 1954 và ở Miền Nam, từ 1975), giai cấp nông dân cũng trở thành đối tượng cách mạng, cần cải tạo (hay giải phóng), để tất cả đều từng bước trở thành xã viên các hợp tác xã nông nghiệp (tập thể hóa tư liệu sản xuất chính là ruộng đất, theo hướng công hữu hóa ruộng đất, tiến tới nông trang quốc doanh, và xã viên nông nghiệp thành công nhân nông nghiệp).

(2) Đúng ra phải thực hiện đúng các điều khoản trong Hiệp định Paris 1973 về hòa giải, hòa hợp dân tộc, về các quyền tự do chính trị, báo chí, ngôn luận… của công dân Miền Nam Việt Nam.
— Xem: Chương IV, điều 11: https://sites.google.com/…/tra…/hdparis-1973_6_saigonbao.gif

.
http://www.tranxuanan-writer.net
http://www.txawriter.wordpress.com
http://www.facebook.com/tranxuanan.writer
.

Posted in Không phân loại | Tagged: , | Leave a Comment »

Chủ nghĩa lí lịch không khoa học nên không có giá trị văn chương

Posted by Trần Xuân An trên 29.06.2010

hidden hit counter

VẤN ĐỀ NHÂN VẬT: CHỦ NGHĨA LÍ LỊCH KHÔNG PHẢI LÀ KHOA HỌC, DO ĐÓ KHÔNG CÓ GIÁ TRỊ TRONG TÁC PHẨM VĂN CHƯƠNG

Trần Xuân An

Nhà giáo Ngô Thủ Lễ thân mến,

Trước hết, xin xác định với bạn, đây là chuyện CON NGƯỜI – VĂN CHƯƠNG ( “Văn học là nhân học”).

Chuyện có thật về lời phê của cán bộ địa phương vào lí lịch như bạn kể thì đầy rẫy ra! Nhiều lắm!

Điều mình muốn bạn lưu ý là đoạn này:

“Cơ sở nào để chứng minh rằng chủ nghĩa lí lịch 3 đời là thiếu tính biện chứng, tôi đã có nhiều dịp để trình bày trong tác phẩm của mình, đặc biệt là trong “Mùa hè bên sông” (tiểu thuyết), qua lời của nhân vật nhà văn Quyển. Nhà văn Quyển không lấy căn cứ ở đâu xa lạ, mà chính là một câu nổi tiếng của Karl Marx: “Con người là tổng hòa của các quan hệ xã hội, trong tính hiện thực của nó”. Marx không chú trọng đến quan hệ gia đình lắm, mà chủ yếu là quan hệ xã hội… Xin nhấn mạnh là “trong tính hiện thực của nó”. Một lãnh tụ cách mạng Việt Nam, quê gốc Quảng Trị, ông Lê Duẩn, cũng cho rằng con người chỉ có 3 cấp độ sống: cá nhân, vợ chồng, xã hội“(*).

Một điều nữa, chắc bạn không thể không lưu ý:

Mình muốn nói là muốn tìm hiểu CON NGƯỜI NÀO, phải căn cứ vào quá trình từ lúc mới được sinh ra cho đến thời điểm mình đang tìm hiểu, về nhận thức, suy nghĩ, tình cảm, lối sống, hoạt động của CON NGƯỜI ẤY và CHỈ CON NGƯỜI ẤY mà thôi. Thật vậy, nếu căn cứ vào hồ sơ chứng từ, thì bộ học bạ là quan trọng hơn bản lí lịch 3 đời, vì bộ học bạ là hồ sơ chứng từ về con người ấy ở giai đoạn hình thành tính cách, bộc lộ trí thông minh, đạo đức, tác phong rõ nhất, và có nhiều người chứng nhất (cả trăm lời phê, chữ kí của thầy cô giáo, cả chục dấu ấn từ khuôn dấu của nhà trường) còn bản lí lịch 3 đời thì giúp hiểu thêm về ông bà, cha mẹ, nhưng về bản thân con người ấy lại chẳng có nhiều thông tin, lại chỉ có mỗi một chữ kí của công an hay chủ tịch xã (phường).

Mình cũng cho rằng lí lịch 3 đời hay tộc phả nhiều đời cũng chỉ có giá trị tham khảo mà thôi, nhất là về mặt di truyền thể chất. Và còn môi trường sống, bối cảnh lịch sử – xã hội nữa chứ! Nếu cần thêm vào bài viết, mình nghĩ cũng nên bổ sung thêm ít dẫn chứng. Các câu tục ngữ, ngạn ngữ sau đây cũng nói về lí lịch, hồ sơ học bạ:

1) Tính cách (tính nết, khí chất, năng lực, tình cảm, khuynh hướng bản thân, lối sống…) : “Cha mẹ sinh con, trời sinh tính”; “cha dạy học, con đốt sách”… mặc dù cũng có “cha anh hùng, con hảo hớn” (tương đồng về phẩm chất thuộc tính cách)…

2) Mã di truyền thể chất (gène): “Con nhà tông không giống lông cũng giống cánh” (lông và cánh thuộc thể chất — thể chất bao gồm cả bộ não); “hổ phụ sinh hổ tử” (cọp cha sinh cọp con; cọp là biểu tượng về về sức khỏe thể chất)… mặc dù cũng có: “mẹ cú sinh con tiên” (tương phản về diện mạo thuộc thể chất)…

3) Môi trường sống, bối cảnh lịch sử – xã hội: “Ở bầu thì tròn, ở ống thì dài”; “cây quất ở đất phương Nam vốn ngọt, nhưng đem trồng ở đất phương Bắc lại biến chất thành chua” (hay “Cây quất trồng ở đất Giang Nam thì ngọt nhưng mang trồng ở đất Giang Bắc thì chua”); “sông có khúc, người có lúc”…; nhưng cũng có: “gừng càng già càng cay” (khí chất không thay đổi, bất chấp thời gian, tuổi tác)…

Lí lịch 3 đời, tộc phả chỉ giúp cho ta thấy được yếu tố “gène” trội – lặn – phát sinh (đột biến) mà thôi. Còn nghiên cứu về tài và đức của con người cụ thể thì bộ hồ sơ học bạ có cơ sở hơn, xác thực hơn.

Chắc hẳn chủ nghĩa lí lịch 3 đời có căn nguyên là vấn đề thành phần xã hội, giai cấp, địch – ta, chứ không phải là để tìm hiểu con người cụ thể (“con người này”) với mục đích sử dụng trong công việc hay với mục đích khắc họa hình tượng văn chương.

Chủ nghĩa lí lịch hiện hành chắc hẳn xuất phát từ quan điểm đấu tranh giai cấp (thậm chí là biểu hiện trả thù giai cấp), đồng thời xuất phát từ quyền lợi giai cấp, quyền lợi của bộ phận cầm quyền! Nó không phải là khoa học về con người (như Karl Marx và Lê Duẩn đã viết). Do đó, nó không có giá trị văn chương.

Nếu chủ nghĩa lí lịch quá cứng nhắc, nó trở thành rào cản chia rẽ xã hội, dân tộc, ngăn chận sự chuyển hóa giai cấp từ phía “địch” sang phía “ta”, khiến những ai xuất thân từ các giai cấp, thành phần vốn là đối tượng đánh đổ của cách mạng bị dồn vào chân tường, ngõ cụt, bờ vực, chỉ còn một con đường duy nhất là chống lại cách mạng! Về khía cạnh này, nhiều người lầm lẫn, ngỡ rằng hệ quả (hậu quả) là nguyên nhân (căn nguyên). Thật ra, họ chống lại cách mạng vì cách mạng dồn họ và cả cha ông cùng con cháu họ vào chân tường, ngõ cụt, bờ vực, không lối thoát. Họ phải chống lại, theo bản năng sinh tồn, bản năng tự vệ. Nếu cách mạng không dồn họ vào chân tường, ngõ cụt, bờ vực, mà biết trọng dụng họ, hoặc cho họ được hưởng quyền bình đẳng, được đối xử công bằng như mọi người, không triệt đường tiến thủ của con cháu họ, chắc hẳn họ không chống lại, mà họ và con cháu họ còn phục vụ cách mạng một cách tích cực.

Về chủ nghĩa lí lịch quả thật là một thứ rào cản, các thế lực thù địch với cách mạng cũng đã, đang và sẽ lợi dụng rào cản ấy để chia rẽ xã hội, dân tộc chúng ta.

Nhà giáo Ngô Thủ Lễ thân mến, vấn đề ở đây là VẤN ĐỀ NHÂN VẬT TRONG TÁC PHẨM VĂN CHƯƠNG. Càng hiểu sâu con người – cuộc đời thì viết văn càng sâu.

Nhà văn mà lề lối làm việc máy móc chủ nghĩa, quan liêu, bàn giấy chủ nghĩa, tư duy thiếu tính biện chứng và nhận thức thiếu kinh lịch, thiếu vốn sống thì hình tượng nhân vật rập khuôn, “giáo điều”, “công thức”, sơ lược, xơ cứng…

Thân & quý,
Trần Xuân An
16:10 – 5:33, ngày 28-6 HB10 (2010)

____________________________

(*) Xem bài đã đăng ở TranNhuongCom, ngày 26-6 HB10 (2010).
hay đọc tại đây:
Bấm vào đây

 Nhà của gia đình Karl Marx (trí thức khá giả)

Nhà của gia đình F. Engels (tư sản công nghiệp giàu có)

Nguồn ảnh 1 & 2: Wikipedia (bản tiếng Đức)

NHÀ GIÁO NGÔ THỦ LỄ THÂN MẾN, VẤN ĐỀ LÀ CON NGƯỜI CỤ THỂ (BỘ HỒ SƠ HỌC BẠ…), CHỨ KHÔNG PHẢI BẢN LÍ LỊCH 3 ĐỜI!

 

Đã đăng ở tạp chí điện tử TranNhuongCom:
http://trannhuong.com/news_detail/5286/VẤN-ĐỀ-NHÂN-VẬT:-CHỦ-NGHĨA-LÍ-LỊCH…

Xin vui lòng xem thêm ít chữ mới được tác giả (TXA.) bổ sung, lúc 6:25, sáng sớm 30-6 HB10:
https://txawriter.wordpress.com/2010/06/29/cnll…#comment-595
và, lúc 11:20, ngày 01-7 HB10:
https://txawriter.wordpress.com/2010/06/29/…/#comment-602
TXA.

______________________________

I. Bài chính:
Văn chương về các “vết thương” chiến tranh, hậu chiến…
II. Hai bài phát sinh:
1) Vấn đề nhân vật: Bản lí lịch 3 đời hay bộ hồ sơ học bạ?
2) Vấn đề nhân vật: Chủ nghĩa lí lịch không khoa học nên không có giá trị văn chương

TẠM KẾT VỀ CHỦ NGHĨA LÍ LỊCH TRONG TÁC PHẨM VĂN CHƯƠNG:

Chủ nghĩa lí lịch là sự đánh giá mỗi con người cụ thể qua các mối liên hệ về nhân tộc, tôn giáo, huyết thống (3 đời: ông bà nội ngoại, cha mẹ, chú bác cô, cậu dì, anh chị em và có thể cả đời thứ tư là các con), về hôn nhân (3 đời của người phối ngẫu), về bạn bè, và qua quá trình học tập, công tác (hay hành nghề) của bản thân, chứ không chỉ đánh giá mỗi con người cụ thể bằng chính quá trình học tập, công tác (hay hành nghề) của con người ấy.

Chủ nghĩa lí lịch thể hiện sự tính toán nhằm loại trừ những con người xuất thân từ các thành phần, giai cấp vốn là đối tượng đánh đổ của cách mạng hoặc có liên hệ với các thành phần, giai cấp ấy. Một mục đích khác là nhằm đào tạo, bồi dưỡng, đề bạt những con người có mối liên hệ với cách mạng — liên hệ càng mật thiết, càng nhiều, càng được hưởng sự ưu đãi. Có thể vắn tắt: xác định mức độ LIÊN LỤY hay mức độ THỪA HƯỞNG. Nó còn có tính chất RĂN ĐE (không được phản cách mạng) hay tính chất KHUYẾN KHÍCH (phải ủng hộ và trung thành với cách mạng).

Chủ nghĩa lí lịch có nguồn gốc từ chế độ phong kiến độc tài, chuyên chế, thể hiện bằng các hình án mà nặng nhất là tru di tam tộc, bằng sự khen thưởng cho những người có liên hệ với đương sự, như phong hàm tước (danh dự), ban sắc cho vợ, cho cha mẹ, ông bà, và định lệ hưởng tập ấm cho con cháu. Chủ nghĩa lí lịch hiện hành còn là sự kết hợp với quan điểm đấu tranh giai cấp. Các mối liên hệ bao gồm cả hai chiều: giữa những đối tượng liên hệ với đương sự và giữa đương sự với những đối tượng liên hệ.

không thừa nhận mỗi con người là một chủ thể độc lập, tự do, tự chủ trong nhận thức, tư tưởng, hành động, với tài và đức của bản thân mà đánh giá qua các mối liên hệ có tính chất thành phần, giai cấp với mục đích chính trị, có tác động thực tế nhất thời, nên nó chỉ là một biện pháp chính trị thiếu tính nhân văn, chứ không phải là khoa học nghiên cứu về con người cụ thể nói chung.

Do đó, những tác phẩm văn chương, đặc biệt là tiểu thuyết, nhất là các tiểu thuyết miêu tả cặn kẽ, chi tiết về những con người trong các mối liên hệ ấy, để minh họa (có ý thức hay vô ý thức) cho chủ nghĩa lí lịch theo cách như trên, là phi khoa học và không có giá trị văn chương. Đó chỉ là những tác phẩm thuộc loại tuyên truyền cho một biện pháp chính trị thiếu tính nhân văn, gây chia rẽ xã hội, chia rẽ dân tộc (*).

Trần Xuân An
01-7 HB10 (2010)

__________________

(*) Xem thêm: Võ Văn Kiệt (nguyên Thủ tướng Chính phủ), “Đại đoàn kết dân tộc – cội nguồn sức mạnh của chúng ta”, VietnamNet, cập nhật lúc 16:03, Chủ Nhật, 28/08/2005 (GMT+7)
http : //vietnamnet. vn /60nam /ctdod /2005/08/ 483852/
Bấm vào đây

Phần kết này cũng đã đăng ở TranNhuongCom (03-7 HB10):
http://trannhuong.com/news_detail/5320/VẤN-ĐỀ-NHÂN-VẬT: …
Có sai khác, thêm vào ít chữ là do tác giả (TXA.) tự sửa chữa, bổ sung sau khi gửi đăng (01-7 HB10). Nội dung không có gì thay đổi.

Posted in Không phân loại | Tagged: , , , , , , | 11 Comments »