Chiếc cầu Ý Hệ (cầu Hiền Lương)

người bắn nhau nhưng đâu phải bắn nhau / bắn những ngoại xâm sau lưng nhau đó (thơ Trần Xuân An)

Hoà giải dân tộc: KHÓ SO SÁNH VĂN NGHỆ MIỀN BẮC VỚI VĂN NGHỆ MIỀN NAM

Posted by Trần Xuân An on 16.11.2014

hidden hit counter

 

.
Hoà giải dân tộc:
KHÓ SO SÁNH VĂN NGHỆ MIỀN NAM VỚI VĂN NGHỆ MIỀN BẮC (1954-1975)
(XIN GÓP CHUYỆN VỚI NHẠC SĨ NGUYỄN PHÚ YÊN) (*)

Nhạc sĩ Nguyễn Phú Yên đối với tôi như một người anh, nên tôi cũng xin có ý kiến nhỏ ở đây:

Âm nhạc Miền Nam (1954-1975) nói riêng và văn học – nghệ thuật nói chung, ở nửa đất nước này hồi ấy, có cả hoa lẫn cỏ, thậm chí có cả rác. Nó như một khu rừng tự nhiên, vì khá tự do sáng tác, nhất là từ những năm đầu thập niên 60/XX về sau. Vì thế, đúng là đa dạng, phong phú, và cũng phản ánh chân thực tâm tư các tác giả, mà khái quát lại là tâm tư Miền Nam Việt Nam. Hay, dở, tốt, xấu gì thì cũng là thực chất, đúng như mệnh đề “văn nghệ là tiếng nói chân thực của một thời đại, một xứ sở”.

Nếu so sánh với âm nhạc nói riêng và văn nghệ nói chung của Miền Bắc nước ta cùng thời đoạn, đã và sẽ khó khăn. Bởi lẽ, văn nghệ Miền Bắc là tiếng nói của Đảng lãnh đạo (nếu nói khác với tư tưởng chỉ đạo, thì rơi vào tình cảnh Nhân văn – Giai phẩm ngay). Phương pháp sáng tác cũng phải tuân theo nguyên tắc của chủ nghĩa hiện thực xã hội chủ nghĩa (mọi loại hình văn nghệ đều thế, kể cả âm nhạc). Tuy thế, văn nghệ ở Miền Bắc vẫn có những nét riêng của từng tác giả thực sự có tài, do phong cách, bút pháp cá nhân. Đó là điều đáng quý trong tình cảnh buộc phải chung tư tưởng, phải chung phương pháp sáng tác. Có điều, phong cách, bút pháp riêng không phản ánh hiện thực, gồm tâm tư, cuộc sống tác giả và khái quát lên là cả xã hội Miền Bắc. Nói gọn hơn, văn nghệ ở Miền Bắc, kể cả âm nhạc, chỉ phục vụ nhiệm vụ của Đảng mà thôi; nó góp phần rất lớn, phải nói là quá lớn, cho chiến thắng 30-4-1975. Cứ hình dung Miền Bắc như một xứ sở bị bít kín, chỉ được đọc, được nghe mỗi một thứ văn nghệ nhất quán một tư tưởng do Đảng lãnh đạo, và chỉ đạo một cách rất cụ thể, thì chỉ có xông lên, xốc tới.

Miền Nam, văn nghệ phân tán hay phân hóa, vì xã hội là thế, tự nhiên nhi nhiên là thế, bởi tự do mà! Miền Bắc, văn nghệ, kể cả âm nhạc, chỉ tinh toàn tuyên truyền và tuyên truyền, nên… nó chỉ là văn nghệ tuyên truyền (văn nghệ bị/được chỉ huy), chứ không đúng là văn nghệ theo quy luật xưa nay, đông tây. Miền Nam, văn nghệ phản ánh đúng thực trạng xã hội. Miền Bắc, văn nghệ không thực hiện được chức năng này, mà nó chỉ có công to lớn trong việc chiến đấu và chiến thắng.

T.X.A.
15-11 HB14 (2014)

(*) Xem thêm bài viết của Nguyễn Phú Yên, theo link:
https://www.facebook.com/nguyen.p.yen/posts/4815507521677

Link bài này trên Facebook:
https://www.facebook.com/tranxuanan.writer/posts/1493628107577802

.

Advertisements

Một phản hồi to “Hoà giải dân tộc: KHÓ SO SÁNH VĂN NGHỆ MIỀN BẮC VỚI VĂN NGHỆ MIỀN NAM”

  1. Nguyễn An Bình said

    Khi phê bình văn học nghệ thuật(có cả âm nhạc trong đó) người đọc xem người viết đứng trên lập trường quan điểm nào để đánh giá xem có khách quan và thuyết phục hay không, hơn nữa còn phụ thuộc rất lớn về hoàn cảnh lịch sử đất nước thời điểm đó. Tôi tin rằng sẽ có những cái nhìn đùng đắn về nền VHNT miền Nam bbấy gì.Thân chào

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: