Chiếc cầu Ý Hệ (cầu Hiền Lương)

người bắn nhau nhưng đâu phải bắn nhau / bắn những ngoại xâm sau lưng nhau đó (thơ Trần Xuân An)

Archive for Tháng Chín, 2011

Gãy giòn hai gọng kìm lịch sử

Posted by Trần Xuân An on 21.09.2011

hidden hit counter

VIDEO: TÁC GIẢ ĐỌC THƠMới!

      

“Mưu sâu họa càng sâu”, nhiều họa sĩ, tập tranh đả kích Bành
trướng Bá quyền Bắc Kinh (Trung Quốc), Nxb. Quân đội Nhân dân, Hà Nội, 1979
—  tranh 1 (bìa) — tranh 2 —


Nguồn: DuTuThanh, XuanDienHanNom (blogspot. com)

 


GÃY GIÒN HAI GỌNG KÌM LỊCH SỬ

Ở BIỂN ĐÔNG

Trần Xuân An

hôm nay cũng rất ngày xưa
tự hào, vui lẫn với chua chát, buồn

dựa quân cướp, khi hết đường
nương mưu Tàu bởi quá thương nước mình (1)
ngoảnh nhìn, Miền Bắc thoáng kinh
bốn nghìn năm chưa thật tình nửa năm! (2)

dựa lưng kẻ cướp, Miền Nam
lửa cháy bùng trên máu dầm non sông
một trăm mười bảy năm ròng (3)
nhân danh Thiên Chúa với lòng Xê-da (4)

bây giờ vẫn rất thuở xa
hai gọng kìm siết tim ta gãy giòn?

TXA.
TP.HCM., 14 – 16:50,
20-9 HB11

(1) Tương kế tựu kế để đánh Pháp và đánh Mỹ.
(2) Xem hai cuốn sách trắng do Bộ Ngoại giao công bố, Nxb. Sự Thật, 4 & 10-1979.
(3) 1858-1975.

28-9 HB11: Bổ sung chú thích (3) theo tinh thần sử học khách quan: Trong 117 năm (1858-1975), có 4 giai đoạn: 1858-1885, 1885-1945, 1945-1954 và 1954-1975. Trong 3 giai đoạn đầu, kẻ thù của dân tộc Việt Nam chúng ta chủ yếu là thực dân Pháp. Cuối giai đoạn thứ hai (1885-1945), có 5 năm, kẻ thù là phát-xít Nhật (1940-1945) [bấm vào link-hóa]; và vài năm cuối giai đoạn này, Mỹ là đồng minh của Việt Minh. Cuối giai đoạn thứ ba (1949-1954), đế quốc Mỹ đã thực sự ủng hộ thực dân Pháp tái chiếm nước ta. Giai đoạn thứ tư (1954-1975), Mỹ trực tiếp “can thiệp” vào Việt Nam, Campuchia, Lào. Trong đó, tại Miền Nam Việt Nam, Mỹ thực sự là kẻ cướp, nhưng không phải là thực dân cũ như Pháp và Nhật. Mỹ không cướp chủ quyền về đất đai, biển đảo của Miền Nam Việt Nam (Việt Nam cộng hòa) như thực dân Pháp, phát-xít Nhật, mà chỉ cướp quyền chính trị, quân sự, ngoại giao… Việc dựng nên tổng thống ngụy này, thủ tướng ngụy kia là do Mỹ định đoạt bằng sự điều khiển kín. Sau khi Ngô Đình Diệm do Mỹ dựng lên bị nhân dân, Phật giáo chống đối, các tướng lãnh được Mỹ “bật đèn xanh” để lật đổ Diệm, và kế đó, Mỹ “thả lỏng”, “quậy” cho rối ren chính trường trong 4 năm [1963-1967], để rồi đưa Nguyễn Văn Thiệu lên. Ngô Đình Diệm và Nguyễn Văn Thiệu đều là Thiên Chúa giáo (đúng như câu thơ “một trăm mười bảy năm ròng”…). Đồng thời, Mỹ đổ quân, hành quân, đàm phán, ném bom rồi lại đàm phán, và rút quân hoàn toàn theo ý Mỹ, không thèm hỏi ý kiến và đếm xỉa gì đến ngụy quyền, thậm chí còn ép buộc ngụy quyền phải chấp nhận theo ý Mỹ.

(4) César, vua của đế quốc La Mã cổ đại.

“ĐẤT NƯỚC CHÚNG TA THÀNH NẮM
ĐẤM”,

Trần Xuân An, thơ và tạo hình minh họa.

Trong tranh minh họa này, có
sử dụng bản đồ TRUNG QUỐC & HÌNH LƯỠI CHÍN VẠCH, sẽ được tạp chí J.W.M. cải chính (xem VietNamNet, 21-6-2011)

 

Nguồn: A Protestant Allegory (Biểu tượng kháng nghị) của Girolamo da
Treviso (Le jeune) — Royalcollection . org . uk &
Wikipedia – Ảnh lớn, bấm vào đây

Đã gửi đăng ở TranNhuongCom & PhongDiepNet…
http://phongdiep.net/default.asp?action=article&ID=13627
http://trannhuong.com/news_detail/11045/HAI-BÀI-THƠ-VỀ-GỌNG-KÌM-LỊCH-SỬ

Các bài thơ cùng đề tài về Hoàng Sa, Trường Sa & Biển Đông của Trần Xuân An:

Chùm thơ “TOÀN VẸN ĐẤT VÀ NƯỚC” – ba bài – (20-6 HB11)
Bài thơ “BIỂN ĐẢO VÀ SỬ” (24-6 HB11)
Chùm thơ “CÙNG TA, CÓ LÁNG GIỀNG ĐÔNG NAM Á VÀ CẢ LOÀI NGƯỜI” – ba bài – (14 — 15-7 HB11)
Bài thơ “HÁT MỘC VỀ LÔ-GIC LỊCH SỬ” (23-7 HB11)
Bài thơ “NHỮNG CUỘC BIỂU TÌNH YÊU NƯỚC” (08-8 HB11)
Bài thơ “NHỮNG BI KÍ TỰ ĐỨC HIỆN NAY” (10 & 11-8 HB11)
Bài thơ “BIỂU TÌNH TRÊN TRANG VIẾT” (14 & 16-8 HB11)

Chùm thơ “THƠ BẠT VỀ CHÙM THƠ PHẢN ĐỐI TRUNG QUỐC” (hai bài, 14-8 & 06-9 — 07-9 HB11)

HÌNH ẢNH & VIDEO MINH HỌA (bấm vào dòng chữ link-hóa này)

HÁT MỘC VỀ LÔ-GIC LỊCH SỬ (tác giả tự đọc thơ)

Kính mời xem thêm:

”ĐOẠN ĐƯỜNG KHÔNG VUI” (1)

lại đường máu kinh hoàng (2) đan đạn chéo
trảng huyết, lửa xe bùng xác đỏ lềnh trôi
giặc cút rồi,
phủ màu xanh hai mươi năm bão cát
phế liệu
thực dân – mê tín (3)
đế quốc, bá quyền (4)
còn nổ nát thơ tôi! (5)

TRẦN XUÂN AN

(Đã đăng trên Tạp chí Cửa Việt,
khoảng những năm đầu thập niên 90/XX)

__________________________________

Chú giải (22-9 HB11):

(1) “Đoạn đường không vui” (La rue sans Joie & The road without Joy) do thực dân Pháp đặt, chỉ đoạn quốc lộ 1A chúng thường xuyên bị phục kích, chạy qua huyện Phong Điền (giáp ranh với tỉnh Quảng Trị) ngày nay.

(2) Wikipedia (mục từ “Đại lộ kinh hoàng”): “Ngày 23 tháng 7 năm 2005 Giáo hội Phật giáo Việt Nam làm lễ cầu siêu cho các liệt sĩ tại Nghĩa trang Trường Sơn. Tại đây, sau khi dâng hương cúng tại đài liệt sĩ, Hòa thượng Thích Chánh Liêm, Trưởng ban trị sự Phật giáo tỉnh Quảng Trị, cho biết: “Năm 1972, trận chiến ở Quảng Trị đã làm hàng chục nghìn người chết, con đường quốc lộ đoạn qua Hải Lăng bấy giờ được gọi là ‘đại lộ kinh hoàng’, người chết la liệt. Tháng 8/1973 đã diễn ra một lễ đại cầu siêu kéo dài 7 ngày 7 đêm. Hơn 3.000 tăng ni và hàng nghìn Phật tử đã về đó tìm xác, chôn cất người chết. Tất cả đều được chôn cất đàng hoàng và được làm lễ cầu an sinh linh. Bây giờ đi trên quốc lộ 1A, qua đó vẫn thấy Đài Địa Tạng lưu giữ dấu ấn về đại lễ cầu siêu năm đó”” (http://vnexpress.net/gl/xa-hoi/2005/07/3b9e065a/ ).

(3) Thực dân Pháp… và bộ phận “tả đạo” Thiên Chúa giáo (1858 – 1975).

(4) Bành trướng bá quyền Trung Quốc. Từ “Bành trướng” hay “Bá quyền” được mặc định để chỉ Trung Quốc.

(5) Cả bài thơ phản ánh thực trạng có nhiều nạn nhân do phế liệu chiến tranh gây ra, đồng thời qua đó, thể hiện ý tưởng và cảm xúc về những “di chứng hậu chiến” trong tình hình tư tưởng xã hội (như tàn dư chủ nghĩa Mao, hay tàn dư tư tưởng của bộ phận Thiên Chúa giáo dấn thân, can dự vào chính trị, liên kết với thực dân, đế quốc, chủ trương giáo quyền song song với ngụy quyền và lãnh đạo ngụy quyền…)

Posted in Khác | Tagged: , | 3 Comments »

TÔI VÀ NÀNG CHINH PHỤ XA XƯA (1973)

Posted by Trần Xuân An on 13.09.2011

hidden hit counter


resize_bia-giai-pham-12C-PCT-DN_1973-1974_

TÔI VÀ NÀNG CHINH PHỤ XA XƯA
(bài viết năm 17 tuổi)

Trần Xuân An

Lời thưa trước: Chiều hôm qua, 12-9 HB11, tôi rất vui khi được gặp lại hai người bạn cũ, Phùng Văn Hoàng và Đoàn Văn Tri (Đoàn Ngọc Tri), vốn cùng nhau học lớp 12C Trường Trung học Phan Châu Trinh, Đà Nẵng, niên khoá 1973-1974. Giữa cuộc chuyện trò tại quán cà phê gần nhà, Hoàng có nhắc đến một bài viết của tôi và các tác phẩm của bạn bè trong giai phẩm Tết Nguyên đán năm ấy (*). Giai phẩm đó đã được Phạm Hồng Thắng (hiện đang ở Đà Nẵng) lưu giữ bản gốc. Thắng đã sao chụp để tặng Hoàng. Thế là cả ba đều đi về nhà Hoàng để xem lại ấn phẩm ronéo đầy kỉ niệm với nhiều chữ kí lưu bút (**). Mặc dù đã được sao chụp (photocopy), nhưng may thay, vẫn còn rất rõ nét.

Bài “Tôi và nàng chinh phụ xa xưa”, tôi viết vào năm 1973 tại Đà Nẵng, trong bối cảnh với không khí xã hội và tâm trạng đặc trưng của Miền Nam Việt Nam thuở bấy giờ. Chủ đích của bài viết được thể hiện rất rõ. Đó là tư tưởng phản chiến (phản đối chiến tranh). Và mặc dù viết về nàng chinh phụ xa xưa của Đặng Trần Côn (nửa đầu thế kỉ XVIII), nhưng đối tượng nhắm đến chủ yếu vẫn là những người đang và sắp bị đứng trong hàng ngũ quân đội chế độ cũ, gồm cả một số cán bộ kháng chiến chống Pháp, chống Nhật (thể hiện qua thơ Hữu Loan, Yên Thao…), bộ phận trung niên, thanh niên có khuynh hướng chống Mỹ, oán ghét chiến tranh hay bế tắc trước thực trạng bối cảnh thuở đó… Đặng Trần Côn bấy giờ, được hiểu như một người trốn lính, đào hầm để sáng tác, thể hiện tư tưởng chống lại chiến tranh phi nghĩa giữa các tập đoàn vua quan phong kiến. “Chinh phụ ngâm khúc” của ông — đã được Phan Huy Ích (hay Đoàn Thị Điểm ?) dịch ra chữ Nôm — với tôi ngày ấy, thực sự là một ám ảnh không nguôi. Nếu Đặng Trần Côn chỉ mới thể hiện gián tiếp tư tưởng chống chiến tranh qua tâm trạng sầu thương của nàng chinh phụ, thì qua lăng kính tâm hồn mình, đối chiếu chủ yếu với thơ của những nhà thơ đã thành danh ở Miền Nam trong hai thập niên 60 & 70/XX, tôi thật sự tố cáo, lên án cuộc chiến tranh ở phía những người lính, quân đội Mỹ và một bộ phận thị dân trong xã hội Miền Nam. Xuyên suốt bài viết còn là khát vọng hoà bình, hạnh phúc.

Vô hình trung (đúng là vô hình trung mà thôi!), bài viết cũng đã đi vào quỹ đạo “binh vận”, vận động trốn lính, bỏ ngũ, rã ngũ…

Dẫu sao, bài viết cũng thuộc về kỉ niệm khó quên và “chứng từ” cho một thời đã qua…

Trong những ngày nóng bỏng trước thực trạng và nguy cơ “leo thang” xâm lược của Trung Quốc đối với biển đảo của ta trên Biển Đông, bài viết này rất cần phải được tác giả tự phân tích, tự nhận định vài nét chính yếu và xác định rõ thời điểm viết, đối tượng hướng đến và chủ đích của nó. Nói một cách giản dị, chiến tranh phi nghĩa dĩ nhiên cần lên án, tố cáo, nhưng chiến tranh chính nghĩa, như chiến tranh giành lại và bảo vệ sự toàn vẹn Đất – Nước trước sự xâm lược và âm mưu xâm lược lâu dài của Trung Quốc (chính thức phát động từ 1979), tất nhiên lại rất cần ca ngợi, động viên.

Cuối lời ngỏ này, xin trân trọng cảm ơn các bạn quý Phạm Hồng Thắng, Phùng Văn Hoàng và Đoàn Văn Tri (Đoàn Ngọc Tri) đã có lòng lưu giữ ấn phẩm kỉ niệm của lớp chúng ta, cách đây đã 38 năm!

— TXA. (13-9 HB11 [2011]) —

Thi ca là tiếng nói tha thiết nhất, mãnh liệt nhất khởi từ một thực trạng cô đơn (1) khủng khiếp. Người cầm bút chỉ có thể vẽ ra trang giấy nỗi lòng của mình một khi tâm hồn là đồi thông xanh mướt và mùa đông rét cóng chung quanh. Đồi thông là nỗi cô đơn ngạo nghễ, cô đơn với chính niềm hạnh phúc hay bất hạnh, cô đơn với đôi mắt ngó hân hoan hay bờ môi căm căm một niềm tủi cực tím ngắt… Sáng tạo đồng nghĩa với cô đơn trước tác phẩm nghệ thuật. Chấp nhận cô đơn là đã chuẩn bị cho một hoàn thành. Một tác phẩm mang theo những đường nét lẻ loi của kẻ sáng tạo chính nó. Như thế, thi ca nói riêng, là bào thai phôi dựng từ một cuộc hôn phối giữa niềm cô độc và dự phóng văn chương trong tâm trí nghệ sĩ. Đặng Trần Côn, kẻ đã vĩnh viễn cô độc trên chính tác phẩm mình. Chinh phụ ngâm khúc, tác phẩm đã bất tử để xác nhận những tháng ngày ông cô đơn trong lòng đất, trên ngọn bấc lay lắt một màu vàng bệnh hoạn. Từ dưới một hầm sâu, cô đơn với vuốt sắt cấu mạnh vào trái tim ông chảy máu. Và ông, đôi mắt sáng rực, thê thiết, đăm đăm ngó vào hồn mình. Nơi đó có gì? Máu, nước mắt và người chinh phụ ngày đêm vò võ nhớ chồng. Để từ đó, đôi mắt của thi sĩ dần dần hiu hắt mòn mỏi, xa vắng theo từng biến chuyển tâm tình của nàng chinh phụ. Hai đôi mắt, hai tâm hồn trong một thoáng chốc linh thánh đã hoà nhập, tan biến vào nhau để ứa ra giòng nước mắt nghẹn ngào bi thiết. Những giọt lệ ấy là những lời thơ bất hủ của họ Đặng. Lời thơ kêu xin một bóng dáng tuyệt vời trở về. Đó là hạnh phúc.

Hạnh phúc, một chiếc bóng mơ hồ chợt đi chợt đến. Là đất hứa của những bước chân trên hành trình tìm đến.

Tôi muốn nói hạnh phúc như một thiên đường. Thiên đường có bóng mây xanh là khói của chén cơm đoàn tụ, có suối ngọt ngào là giòng nước mắt vui mừng của ngày hội ngộ, có lá xanh là nụ cười, có cỏ cây là mắt ngó hân hoan. Thiên đường thật giản dị tầm thường nhưng có bao giờ chúng ta tìm thấy? Chưa một ai, không một ai. Câu nói có vẻ bi quan quá đỗi. Nhưng đó là thực sự. Bởi hồn người luôn luôn hướng đến tuyệt đối, cái tuyệt đối trong một khung cảnh tầm thường.

Và thiên đường đã mất đi trong trong đời người chinh phụ năm xưa, từ một thuở đất trời lên cơn gió bụi và nàng bắt đầu khoảng đời truân chuyên, lay lắt trong trái tim bát ngát quạnh hiu:

Thuở trời đất nổi cơn gió bụi
Khách má hồng nhiều nỗi truân chuyên

Tôi nghĩ: gió bụi của đất trời, binh đao của vận nước, hay bão tố của đời nàng?

Bão tố đã đến từ lúc “trống Tràng thành lung lay bóng nguyệt”. Bão tố đến, cuốn đi những sáng mai xanh, những buổi chiều vàng, những môi hôn mắt liếc của hai tâm hồn son trẻ.

Bùi Giáng nói: biệt ly là qui luật, hội ngộ là ngẫu nhĩ. Và tôi đã thấy cảnh chia tay trong từng khắc một. Tương Phố với “Giọt lệ” trên bến tàu mùa “thu”, Nguyễn Bính với “Hôn nhau lần cuối” trên sân ga, Yên Thao với “Nhà tôi” từ giã… Tôi thấy và rung động. Nhưng chưa bao giờ muốn khóc như chứng kiến một lần cuộc giã biệt trong “Chinh phụ ngâm khúc” dưới ngòi bút thần thánh của Đặng Trần Côn, mặc dù đã bao lần tôi tự nhủ: biệt ly là qui luật, hội ngộ là ngẫu nhĩ. Cuộc đời có đó để tạo dựng những cách ngăn bi thảm. Và tôi, kẻ đã lắm lần khóc nuối một bóng hình vô danh đã cùng tôi giã biệt từng phút từng giờ. Nhưng, tôi vẫn bàng hoàng sửng sốt khi lần đầu thấy họ, chinh phu và chinh phụ xa xưa, cầm tay nhau bên dòng nước:

Ngòi đầu cầu nước trong như lọc
Đường bên cầu cỏ mọc còn non
Đưa chàng lòng dặc dặc buồn
Bộ khôn bằng ngựa, thuỷ khôn bằng thuyền
Nước trong chảy lòng phiền chẳng rửa
Cỏ xanh thơm dạ nhớ khó quên
Nhủ rồi tay lại trao liền
Bước đi một bước lại vin áo chàng

Tôi rùng mình khi thấy. Thấy, chứ không phải hình dung. Không cần hình dung vẫn thấy. Nầy đây: dòng sông chảy lặng lờ. Chiếc cầu chênh vênh như thân phận làm người. Nước trong vắt là biểu tượng của tình yêu trinh tuyền toàn bích. Và hạnh phúc, thơm ngon như cỏ cây xanh ngắt trên bờ. Nơi đó, họ chia tay nhau và đằng xa là đoàn quân, chân ngựa rộn rã. Nơi đó, bàn tay run run níu áo chồng. “Bước đi một bước lại vin áo chàng”. Bàn tay như muốn bấu víu, níu kéo lại một hạnh phúc sắp sửa tan vỡ. Bàn tay thanh xuân phiền muộn. Nàng ước ao gì? Chỉ ước được làm chiếc đò đưa chàng sang sông. Chỉ mong là con chiến mã theo chồng ra trận mạc. Một ước mong quá đỗi thê thiết và tội nghiệp. Có điều, thực và mộng không là một. Nàng muốn đem hạnh phúc hôm qua về để vơi bớt xót xa, gọi nụ hôn nồng nàn đã mất trở lại để phôi pha cay đắng.

Tôi hiểu được, có thể bờ cỏ đã lên hương gây mùi nhớ, dòng nước trong vắt đã gợi hình đến niềm hạnh phúc mất tăm. Tôi không muốn chú giải thi ca. Nói như một ai đó, cánh cửa của vũ trụ thi ca mở ra đồng thời khép lại trước mọi công trình chú giải. Mọi mưu toan chú giải thi ca đều bất lực (2). Thi ca có đời sống riêng của nó. Hãy đến bằng bước chân của cảm nhận. Tôi đã cảm nhận và viết ra. Có thể tôi đã giết chết hồn thơ và còn lại một mớ ký hiệu ngôn ngữ rạc rời. Tôi biết. Tuy có điều, chữ viết như muốn vọt ra ngoài, do một thôi thúc kỳ lạ và tôi phải chìu nó. Bởi làm sao tôi giam giữ một hình ảnh thê thiết như thế được trong lòng? Hình ảnh của máu lửa đằng xa, trong đôi mắt nàng. Máu và lửa. Biểu tượng kinh khủng của chinh chiến.

Tự bao giờ, chinh chiến là hố sâu ngăn cách. Đại dương của chia rẽ. Con chim uyên đã gãy cánh bên này dòng sông và chim ương mải miết với thanh kiếm nơi dặm xa heo hút. Nàng đã trở về để nghe “sầu lên ngọn ải”, để thấy “oán ra cửa phòng”.

Chinh chiến là thế, “nhất khứ” có thể “bất phục phản”. Nàng đã thấy gì ở khoảnh khắc vĩnh cửu trong lòng nàng? Một thoáng mà thiên thu tích tụ, nàng thấy gì? Có phải trước mắt là năm tháng quạnh hiu? Có phải sau lưng là nỗi hạnh phúc ngậm ngùi và hiện tại là xót xa cay đắng?

Tôi thấy tôi là cánh bèo lênh đênh trên dòng tâm khấp của nàng. Bởi hơn bao giờ hết, trong ngày tháng cô đơn rã rời nầy, với những tình cảm mong manh, tôi cơ hồ có những thoáng chốc gặp gỡ ngọt ngào như một giấc mộng chợt đến chợt đi. Tôi cũng nhớ đến Huy Cận: “tình đi mau, sầu ở lại lâu dài…”, “vì ta đợi nên người chẳng đến, người xa ta xa từ buổi sơ sinh”. Tôi rưng rưng khi đọc những câu thơ buồn bã ấy. Mùa xuân của hạnh phúc đã chết khi mới phôi thai. Cuộc đời bày ra ly biệt để ước mong hội ngộ. Nhưng không còn gì đớn đau hơn khi cuộc ly biệt xảy ra giữa lòng người. Cuộc biệt ly của đôi tình nhân trong vòng ôm trìu mến. Gần nhau đó nhưng cách biệt muôn trùng.

Chinh chiến khiến chia ly. Nàng đã oán hận máu lửa. Nhưng tôi còn căm hận hơn cuộc thánh chiến trong lòng mình. Cuộc chiến tranh không máu lửa nhưng chan hoà nước mắt. Yêu nhau có phải là một âm thanh hoà điệu tuyệt vời giữa hai tâm hồn? Có phải là “gặp gỡ rồi phút bỗng chia tay”?

Trong đêm xa xăm, trắng toát, câu thơ trở về như một ám ảnh ray rứt, băn khoăn.

Tạm biệt có thể là muôn đời không gặp gỡ. Mùa xuân chỉ thoáng hiện để còn lại một mùa đông lê thê buốt rét.

Chiến tranh, như thế đã là tội ác dù được nhân danh bởi một chủ nghĩa nào (3). Là khởi nguồn cho những đớn đau căm giận. Điều đó hiển nhiên để trở thành sáo ngữ khi nói đến.

Đến đây ta thấy hờn chinh chiến
Trong mắt em chiều lệ chảy quanh

(Lê Nguyên Ngữ)

Đôi mắt của người em trong thơ hôm nay còn phảng phất đôi mắt xa xưa của nàng khi tâm hồn trông vời theo bóng nhỏ của người chồng yêu dấu:

Dấu chàng theo lớp mây đưa
Thiếp nhìn rặng núi ngẩn ngơ nỗi nhà
Chàng thì đi cõi xa mưa gió
Thiếp lại về buồng cũ gối chăn
Đoái trông theo đã cách ngăn
Tuôn màu mây biếc trải ngần núi xanh
Chốn Hàm Dương chàng còn ngoảnh lại
Bến Tiêu tương thiếp hãy trông sang
Khói Tiêu Tương cách Hàm Dương
Cây Hàm Dương cách Tiêu Tương mấy trùng
Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy
Thấy xanh xanh chỉ mấy ngàn dâu
Ngàn dâu xanh ngắt một màu
Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai?

Từ đây, mùa giông bão bắt đầu trong lòng nàng. Cái nhìn của luyến lưu chỉ bắt gặp những mây xanh núi biếc. Có lẽ núi mây như đồng loã với chiến chinh để ngăn chận chút hạnh phúc cuối cùng. Giòng sông trôi hoài một nhịp thở càng lúc càng não nùng ai oán. “Núi cao chi lắm núi ơi, núi che mặt trời không thấy người thương”. Bóng tối nhuộm đen đúa hồn nàng đang vội vàng thu lấy hình ảnh của người chồng yêu dấu càng lúc càng mịt mờ cho đến khi mất hút. Có ai nhìn thấy đôi mắt ấy? Đôi mắt như bấu víu, như van nài, ràn rụa nước mắt. Màu xanh của núi rừng, ngàn dâu là màu đen u ám thê lương của lòng nàng.

Bóng chàng đã mất hút thực sự. Nàng còn lại một hồn đầy tưởng tượng mơ màng. Chuỗi liên tưởng từ phút giây đó như sức sống linh thiêng, như hơi thở của trái tim nàng căng đầy một ước vọng đoàn tụ ấm nồng, nhưng thực tại là nỗi cô đơn rét buốt ngóng trông:

Chàng từ đi vào nơi gió cát
Đêm trăng này nghỉ mát phương nao

Câu thơ khiến tôi liên tưởng dễ dàng đến hình ảnh của người lính thú hôm nay trong thơ Phạm Ngọc Lư:

Chiến trường ném binh như vãi đậu
Đoàn quân ma bay khắp bốn phương
Lớp lớp chồm lên đè bẹp núi
Núi mang cao điểm ngút oan hờn
Đá mang dáng dấp hồn chinh phụ
Trơ vơ chóp núi đứng bồng con
Khu chiến ngày tràn lan lửa dậy
Đá vọng phu mọc khắp biên cương
Biên cương biên cương đi biền biệt
Chưa hết thanh xuân đã cùng đường
Trông núi có khi lầm bóng vợ
Ôm đá mà mơ chuyện yêu đương
Thôi em sá chi ta mà đợi
Sá chi hạt cát giữa sa trường

Ngày về không hẹn ngày hôn lễ
Hay là ngày mắt nhắm tay buông

Hình ảnh của chiến chinh bao giờ cũng như bao giờ, có khác chăng là ở hình thức chiến đấu. Nhưng lòng vẫn một. Đó là lòng mong muốn ngày về. Là nỗi khát khao tột độ. Là tiếng gào thét giữa núi rừng nghìn năm cô tịch kêu đòi một mùa xuân hạnh phúc đến gần. Hơn bao giờ, người lữ khách, kẻ viễn chinh tha thiết nhớ đến hơi ấm gối chăn gia đình. Tôi nhớ đến người lính trong tác phẩm của Erich Maria Remarque, kẻ đã có một chiều qua xóm lạ, chợt bắt gặp mùi hương soan của cố xứ. Và sau một đêm thao thức nhớ nhung đến mẹ già, đến quê hương, đã mất tích. Chàng đi theo tiếng gọi của trái tim, của mùi hương cố quận.

Ngày về. Nỗi mong ước thê thảm mà rực rỡ trong lòng người chinh phu thuở đó và của muôn kẻ muôn đời. Ngày về. Có lẽ đó là niềm hạnh phúc bao la, choáng ngợp của người lính thú. Nhưng hôm nay, chiến trường không chỉ là nơi quan ải, biên trấn. Chiến trường mọi nơi, mọi chỗ. Chiến tranh có mặt từng phút từng ngày. Từ thôn quê hẻo lánh đến thành phố cuồng nộ. Từ đèo cao dốc thẳm đến vùng biển xa xôi. Từ trong đến ngoài biên cương quốc gia. Tất cả như sẵn sàng đổ nát trước bom đạn rập rình. Ngày về chưa hẳn là mùa xuân như ý, có thể là nỗi đau đớn thống khổ. Ta có thể gặp nỗi ê chề căm hận trong “Màu tím hoa sim” của Hữu Loan:

Một chiều rừng mua
Ba người anh từ chiến trường Đông Bắc
Được tin em gái mất
Trước tin em lấy chồng
(4)

Hôm nay, Vũ Hữu Định gặp một tình cảnh bi đát hơn, hầu như nỗi thống khổ tăng dần với tốc độ tiến triển của kỹ nghệ chiến tranh:

Thôi chẳng về chi thôn xóm quạnh
Nhà xưa giờ chắc cũng điêu tàn
Đứng đây đường cái quan bên núi
Ta cũng đã trầm lòng mê mê

Chiều dựng mùa xưa trên vách núi
Chiều neo sương khói buổi ta về
Mẹ chị đàn em không có mộ
Thăm ai? Thăm ai? Ta về quê

Chiến tranh tự nó là vết ung thư ghê khiếp trên quê hương và trong trái tim người. Nàng chinh phụ ngày xưa có tâm hồn loang lổ vì chờ trông, héo hắt vì mong ngóng. Dù cách xa muôn dặm, vẫn nhớ thương chồng, thương hơn bao giờ hết là đằng khác.

Tình gia thất nào ai chẳng có
Kìa lão thân khuê phụ nhớ thương
Mẹ già phơ phất mái sương
Con thơ măng sữa vả đương phù trì
Lòng lão thân buồn khi tựa cửa
Miệng hài nhi chờ bữa mớm cơm
Ngọt bùi thiếp đã hiếu nam
Dạy con đèn sách thiếp làm phụ thân
Nay một thân nuôi già, dạy trẻ
Nỗi quan hoài mang mể xiết bao!

Với hôm nay, người vợ hiền có thể khác xưa. Không còn là người chinh phụ Đông phương thuở trước. Không còn “sinh con là một cuộc liều, liều bao nhiêu cuộc bấy nhiêu đoạn trường” (Trần Tuấn Kiệt). Người chinh phụ hôm nay có thể một sớm một chiều mà đổi khác. Bởi như nhận định của một nhà thơ: chiến tranh không nằm một nơi nào nhất định. Chiến tranh ngay trên hè phố đầy lon hộp ngoại nhân. Chiến tranh trong ổ điếm. Trên môi trẻ con ngậm điếu Salem. Ngay trong tòa building cao ngất… Cho nên, ngày trở về có thể như khúc hát hôm nay:

Rớt tú tài anh đi trung sĩ
Em ở nhà lấy Mỹ nuôi con
Một mai xong việc nước non (5)
Anh về anh thấy Mỹ con anh bồng

Câu cuối nói lên sự chấp nhận cay đắng. Bởi không phương cách nào khác. Cái bi đát của cuộc chiến nầy là thế đó.

Tôi muốn trở về với người chinh phụ thuỷ chung kia. Bởi tôi đã thấy được một tấm lòng trong cảo thơm lần dở. Có lẽ đó là một thái độ bi quan, tuy nhiên vẫn là thái độ thích nghi nhất để trấn an lòng mình. Còn gì cảm động hơn:

Thoa cung Hán thuở ngày xuất giá
Gương lầu Tần dấu đã soi chung
Cậy ai mà gởi tới cùng
Để chàng thấu hết tấm lòng tương tư
Nhẫn đeo tay mọi khi ngắm nghía
Ngọc cài đầu thuở bé vui chơi
Cậy ai mà gởi tới nơi
Để chàng trân trọng dấu người tương thân

Kỷ niệm luôn luôn được nhắc nhở đến hình ảnh cũ, gợi lại chút dư âm của hạnh phúc để cuối cùng rưng rưng trong hoài niệm. Có thể kỷ niệm là chiếc bùa hộ mệnh cho khoảng ngày còn lại giá băng, lay lắt. Bây giờ nàng có đó, với đời sống hoang phế dù còn mẹ già và đàn con trẻ. Tuy thế, vẫn còn một chút hạnh phúc nhỏ nhoi mà hôm nay ta khao khát, bởi bom đạn đã khiến:

Những người đàn ông không có thì giờ để làm ái tình
Những người đàn bà không có thì giờ để cưu mang
Những bào thai không có thì giờ để ra đời
Những thân thể non không có thì giờ để yêu đương
Những người lớn tuổi không có thì giờ để già nua
Những kẻ bạc đầu không có thì giờ để chu toàn cái chết

(Kiệt Tấn)

Quê hương bây giờ với thành phố:

Xe plát-tít nổ giữa phố đông
Giữa phố đông người tung từng mảnh thịt

Với thôn quê:

Nơi đồng bào ta ăn bom đạn thay cơm
Nơi vải thô không đủ để chít đầu con trẻ

(Trần Dạ Từ)

Bởi thế, cây hy vọng hầu như trơ trụi, không xanh um những chồi non lộc biếc như vườn hoa trước nhà nàng chinh phụ thuở trước.

Con người sống, cần phải thắp sáng ánh lửa hy vọng trong lòng giữa trí, bởi lẽ thiếu hy vọng con người sẽ hiu hắt sống đời sống của một nỗi chết buồn rầu, lạnh lẽo. Và hơn đâu hết, nghệ thuật là hiện thể cao độ nhất của ước mơ. Thiếu ước mơ, đời sống khô cỗi và nghệ thuật tiêu trầm. Nói cách khác, hy vọng chính là sức sống.

Người chinh phụ cũng thế. Niềm tin tưởng hướng về một ngày về của chồng được bày tỏ tha thiết, man mác sầu trong khúc ca đẹp và thực, huyền hoặc và uyển chuyển, diễn tả qua hành động mê tín đầy tính chất đàn bà:

Màn mưa trướng tuyết xông pha
Nghĩ thêm lạnh lẽo kẻ ra cõi ngoài
Đề chữ gấm phong thôi lại mở
Gieo bói tiền tin dở còn ngờ

Trong tác phẩm, ta còn bắt gặp những chi tiết tương tự như thế. Tất cả đều nói lên một tâm trạng được nuôi dưỡng bằng hơi thở của hy vọng. Hy vọng một ngày căng tràn nắng ấm, chan chứa tiếng cười hoan lạc của mùa xuân hạnh phúc:

Anh đã tin và tôi đã tin
Ngày quê hương cười bát ngát

(Tần Hoài Dạ Vũ)

Và khi đó:

Anh sẽ dạy con biết yêu tiếng Mẹ
Đem ca dao làm khúc hát tỏ tình
Sẽ cày ruộng ươm tằm nuôi chí trẻ
Bên bếp hồng kể sự tích Rồng Tiên

(THDV.)

Vì:

Đời chúng ta mưa nên đời con phải nắng
Thân thể chúng ta tật nguyền nên con phải đầy đủ chân tay

(THDV.)

Ước vọng, nói như một khẳng định, sẽ không bao giờ chết trong lòng người dù thực tế đã tận cùng bi đát. Lúc nào còn hơi thở là lúc đó niềm hy vọng còn thơm ngát như hương cau mỗi sớm.

Chiến chinh đồng nghĩa với giọt lệ. Nhưng trong giọt lệ ta còn tìm thấy nắng hồng của hy vọng, “trong tiếng khóc” còn tìm được “nụ cười xanh non” (Du Tử Lê).

Người chinh phụ vẫn chờ một sớm mai từ đằng xa thấp thoáng bóng người tình nàng nâng khăn sửa áo. Dù bây giờ vẫn:

Trời hôm, tựa bóng ngẩn ngơ
Trăng khuya, nương gối bơ phờ tóc mai
Há như ai hồn sai bóng lẫn
Bóng thơ thơ thẩn thẩn hư không
Trâm cài, xiêm giắt thẹn thùng
Lệch làn tóc rối, lỏng vòng lưng eo

Hình ảnh tiều tuỵ đó đã gây một chấn động trong lòng người đọc. Từng chữ là một tiếng nấc khô, héo hắt. Đọc từng câu để nghe cảm xúc dâng tràn.

Dưới một đêm trăng, trong một khuya về sáng, lẻ loi một mình, người chinh phụ như mất hồn thất bóng. Trái tim nàng như bay theo gió bụi bên chồng trên dặm trường thiên lý. Dung nhan từ đó vô ích:

Mặt biếng tô miệng càng biếng nói
Sớm lại chiều dòi dõi nương song
Nương song luống ngẩn ngơ lòng
Vắng chàng điểm phấn tô hồng với ai

Thời gian là con dao hai lưỡi. Ở đây, đã rạch nát trên mặt nàng những nét nhăn gấp nếp vì sầu nhớ tương tư. Là bàn tay đã ngắt đi những búp hoa trên thanh xuân nàng. Câu thơ chứa rất nhiều ẩn dụ đã nói lên điều đó:

Cảnh buồn người thiết tha lòng
Cành cây sương đượm, tiếng trùng mưa phun
Sương như búa bổ mòn gốc liễu
Tuyết dường cưa xẻ héo cành ngô
Giọt sương phủ bụi chim gù
Sâu tường kêu vẳng, chuông chùa nện khơi

Câu thơ chảy dài cảm xúc như tiếng khóc cô đơn tha thiết nhất. Alfred de Musset đã nói: tiếng khóc trầm thống nhất là bài thơ hay nhất. Đây chính là đoạn thơ hay nhất. Cái hay của ngôn từ chải chuốt, đẽo gọt để chính xác diễn tả. Sương là biểu tượng của thời gian, đã bổ mòn gốc liễu là căn phần, thân phận nàng. Tuyết là nỗi băng lạnh cóng buốt của căm căm cô độc, xẻ héo cành ngô là màu xanh hy vọng trong trái tim nàng loang lổ, tả tơi.

Bao giờ cũng thế, “người buồn cảnh có vui đâu bao giờ”. Tiếng chim hót là tiếng mỉa mai. Hồi trống vọng là lời châm chích vào tâm hồn quạnh quẽ nàng:

Ca quyên ghẹo làm rơi nước mắt
Trống tiều khua, như đốt buồng gan

Vì chàng, lệ thiếp nhỏ đôi
Vì chàng, thân thiếp lẻ loi một bề

Quá đau đớn, nàng đâm nghi ngờ. Ở đây, người đọc có thể bắt gặp được nỗi lòng của nàng, tâm lý của người nữ với ánh mắt cho đi quá nhiều thương nhớ nhưng nhận được chỉ bóng hư vô:

Hướng dương lòng thiếp như hoa
Lòng chàng lẩn thẩn e tà bóng dương
Bóng dương để hoa vàng chẳng đoái
Hoa để vàng bởi tại bóng dương
Hoa vàng hoa rụng quanh tường
Trải xem hoa rụng đêm sương mấy lần?

Nghệ thuật tuyệt vời khi láy đi láy lại tiếng “hoa”, khiến cho người đọc cảm thấy màu vàng của hướng dương bay tan tác, mênh mang, và thấy rõ được một dung nhan tâm hồn, một tấm lòng vàng rơi tàn từng cánh, từng cánh.

Gió bụi của chinh chiến khiến một hồng nhan tuyệt vời thành một kẻ già nua buồn bã. Nụ cười trở thành hiếm muộn và dư thừa giọt lệ mỏi mòn sầu nhớ.

Tâm hồn của nàng đã được vẽ lại thành một dòng thơ chan chứa những hình ảnh màu sắc buồn rầu, khô chết. Thơ như thế không còn là thơ, đó là một hành động mãnh liệt và nhiệt tình nhất để phản đối chiến tranh. Tài hoa của Đặng Trần Côn quá đỗi tuyệt vời. Dòng tâm khấp của người chinh phụ được dàn trải bằng chính máu của thi sĩ.

Trở lại trong hầm tối của ông năm xưa, tôi thấy một bóng hình tiều tuỵ, bơ phờ đang gục trên bàn, vách lay lắt ngọn đèn vàng úa sắp tắt. Người đời vẫn nghĩ theo một truyền thuyết, Nguyễn Du khi sáng tác tác phẩm “Đoạn trường tân thanh” đã phải lót sách để nằm, và từ đầu hôm cho tới sáng, khi dòng cuối dứt, người đã già đi hai mươi tuổi, tóc râu thậm thượt, xác xơ, trắng xoá. Tôi tin chắc Đặng Trần Côn cũng thế, và mọi nghệ sĩ đều khổ như một câu thơ của người xưa:

Người đẹp phận thường hay chết yểu
Thi nhân đầu bạc sớm hơn ai

Bên ngọn đèn cạn dầu, Đặng Trần Côn với đôi mắt trắng đục, người đã thấy gì ở chung quanh? Có phải mỗi phân vuông trên bức vách của căn hầm ẩm thấp, lạnh lùng là một đôi mắt nhưng của muôn ngàn chinh phụ đang căm căm não nuột ngó nhìn?…

Tôi đã hỏi, đã tưởng tượng rồi chẳng bao giờ có thể tự đáp cho chính mình. Bởi tôi váng vất, say mê, choáng ngợp trước vẻ toàn bích của tác phẩm đong đầy máu lệ đó. Tôi rong ruổi, lết lê theo từng chữ từng câu. Những thoáng của hiện tại hoà nhập với từng giây của thuở xưa xa lắc. Tôi quên và nhớ. Tôi sáng suốt đến ráo hoảnh và u mê như bóng đêm đen đúa. Tôi lạc loài trong tác phẩm. Những giòng chữ nầy được viết ra trong một tâm trạng như thế nên có thể đảo lộn, xoá bỏ mọi trật tự thông thường. Có thể đặt tên cho nó là gì? Biên khảo, tuỳ bút, tâm bút vân vân. Tôi gọi đó là giao bút, là một thoáng gặp gỡ giữa hồn và hồn, trong tháng ngày quạnh quẽ tôi sống hôm nay…

… Hégel nói: thơ là ngôn ngữ mới nhất. Một nhà thơ nói: thơ là hành động mới nhất. Tôi muốn nói: thơ là nơi hẹn hò gặp gỡ mới nhất trong cuộc bụi lầm thống khổ này.

Nói theo một triết gia: không ai tắm hai lần trong một giòng sông. Một học giả nói: không ai đọc hai lần một tác phẩm. “Chinh phụ ngâm khúc” trên bàn viết của tôi ngày mai sẽ thế nào? Không biết, nên trân trọng ghi lại và đọc lớn cho bạn bè cùng nghe cảm giác hôm nay để đánh dấu một bước đi trong cuộc đời của người viết./.

Trần Xuân An
Đêm 08.02.1973 (6)
__________________________

Chú thích: Tôi (TXA.) đã gõ phím vi tính lại bài viết này vào tối 12-9 HB11 (2011). Tôi giữ đúng y nguyên văn trên bản in ronéo, kể cả cách chấm câu, có khá nhiều dấu chấm tu từ. Tuy vậy, tôi cũng đã chỉnh sửa lại một ít chữ sai lỗi chính tả (dấu hỏi, dấu ngã) và điền vào vài chữ bị sót, sửa vài chữ bị lầm lẫn, khi Ban Báo chí của lớp cho đánh máy trên giấy sáp (stencil). Đó chỉ là những lỗi về kĩ thuật in ấn, chứ không phải lỗi về diễn đạt hay ý tưởng. Xin vui lòng đối chiếu với ấn bản ronéo (1973-1974), tôi đã quét chụp (scan) lại.

(*) Giai phẩm gồm các tác phẩm (thơ, văn, nhạc, tranh…) của các tác giả (học sinh cùng lớp 12C, PCT., ĐN., 73-74): Đỗ Nguyễn Anh Xuân, Phan Sơn Ca (Phan Văn Hoà?), TR.-CHP. (Cao Hùng Phi), Trung Nguyên Huyền Vũ (Võ Văn Tám, Võ Nguyên?), Hà Như Bích, Vũ Trung (Vũ Văn Trung?), Nguyễn Phan, Lê Thị Ngọc Lan, Nguyễn Hân, V.D., Lê Thiêm Xuân (viết tại Trung Hoá?), Lê Thị Thanh Hằng, Nguyễn Hiền, Trần Xuân An, Phi (Cao Hùng Phi?), Nguyễn Tấn Đức, Phạm Ngọc Văn, Trần Thuỵ Châu, Ngọc Lan, ĐX. Mỹ (Đoàn Xuân Mỹ), Phan, Bích Loan, Xuân Lộc (Nguyễn Thị Xuân Lộc), Nguyễn Minh (Nguyễn Hưng Minh Tâm?)…

(**) Chữ kí, thủ bút lưu niệm của các bạn trên bản giai phẩm Phùng Văn Hoàng trao cho tôi: Phạm Hồng Thắng, Nguyễn Hiền, Trang, Trần Thị An, Lệ Nhung, Bích Loan, Bích Hải, Bình (Trần Xuân Bình?), Hồng, Lệ Xuân, Bê, Tâm (Tâm cận), Nguyễn Trung, Ánh Tuyết, H. Sanh, Tôn Thất Vạn, Tri, Võ Ngọc Bích… và tôi (Trần Xuân An). Cũng có vài bạn khác kí tên, ghi thủ bút nhưng không ghi tên họ.

(1) Có lẽ ở ngữ cảnh này, chỉ dùng từ “cô độc” (một mình), nghiêng về nghĩa thực trạng hoàn cảnh sáng tác.

(2) Chỉ là một cách nói cường điệu để nhấn mạnh sự cảm thụ văn chương không chỉ bằng kiến thức văn học, thuộc về trí tuệ (cái đầu), mà còn bằng năng lực và phẩm chất tâm hồn (trái tim)…

(3) Các chủ nghĩa (học thuyết) ở Miền Nam Việt Nam lúc đó (các chủ nghĩa chính trị: Cần lao – Nhân vị – TCG.; chủ nghĩa tự do [chống cộng]; chủ nghĩa trung lập [con đường thứ ba]…).

(4) Theo thông tin sau Ngày Thống nhất: “Người em” trong bài “Màu tím hoa sim”, là Lê Đỗ Thị Ninh, vợ của nhà thơ Hữu Loan. Vào tháng 5 năm 1949, cô Ninh mất, khi mới 16 tuổi, do chết đuối, chứ không phải do súng đạn chiến tranh.

(5) “Việc nước non” theo quan niệm của người lính chế độ cũ.

(6) Có lẽ chính xác là: Đêm 08-12-1973 (mùng tám, tháng mười hai, năm một chín bảy ba).

Đã gửi đăng ở Tttđt. Hội Nhà văn TP.HCM., TranNHuongCom, PhongDiepNet…
http://www.nhavantphcm.com.vn/tac-pham-chon-loc/nghien-cuu-phe-binh/tran-xuan-an-va-nang-chinh-phu-xa-xua.html
http://trannhuong.com/news_detail/10923/TÔI-VÀ-NÀNG-CHINH-PHỤ-XA-XƯA
http://phongdiep.net/default.asp?action=article&ID=13580
& vài điểm mạng khác như ThaiAnCoNet, BichKheOrg cũng đã đăng lại

PDF & DOCS GOOGLE :
PDF – bấm vào đây

Posted in Khác | Tagged: , | 2 Comments »

Thơ bạt về chùm thơ phản đối Trung Quốc

Posted by Trần Xuân An on 08.09.2011

hidden hit counter

VIDEO: TÁC GIẢ ĐỌC THƠMới!   


MONG THẬT TÌNH QUỐC GIAO

KỀ BIỂN LIỀN SÔNG

Trần Xuân An

Chân lí ở đời thật giản dị: Ai cướp Đất – Nước ta, đó là giặc; ai tôn trọng sự toàn vẹn Đất – Nước ta, chủ quyền ta, đó là bạn. Giặc có thể thành bạn; bạn lại trở thành giặc hay bộc lộ ra là giặc. Chân lí ấy là thước đo để xác định. — TXA.

sống chết với văn chương và sử
nên vẫn viết rõ đích danh Bắc Kinh là giặc Tàu
khi biển đảo ta, chúng còn điều quân chiếm cứ
đừng mập mờ, chữ nghĩa thêm đau

mọi trái tim Việt Nam lúc này đều rối nhịp
bởi báo chí ta đã mắc mưu bọc đường
mười ngàn chữ Tàu, Bắc Kinh mới tung ra,
         là sách bịp
có khiến lòng ta như chiến thuyền
         không hướng
         không phương?

ngôn từ bọc đường chỉ trên bàn đàm phán
nhưng báo chí nhân dân sao bị buộc lừa dân?
dân cần sự thật, cả toàn cầu chứng nhận
lòng thôi phân tán, chí đỡ phân vân

khi chúng ta đã vẹn toàn Đất – Nước
cái lưỡi Bắc Kinh hết thè xuống Biển Đông
lời giao hảo lại thắm tươi óng mượt
lân quốc, thật tình, kề biển liền sông

sĩ dân Hán Hoa ơi, đây cũng là lời thưa gởi
ai cũng yêu lẽ phải, tình người
lịch sử Việt Nam bốn nghìn năm
         với những thiên cổ hùng văn
         sáng chói
hãy đọc lại, trên tầm cao bình đẳng ngày nay,
         để cùng hồn hậu môi cười.

14-8 &
21:30, 06-9 HB11 (2011)
TXA.

VĂN CHƯƠNG THỜI SỰ

Trần Xuân An

“mây nổi trên trời như áo trắng
phút giây thoắt biến thành cầy đen”
(*)
làm thơ, Đỗ Phủ đau thời sự
thi bá có chăng hóa tốt quèn?

“cởi trói”, ai ngợi ca đốt sách
chôn tươi kẻ sĩ vào im quên
thương bao Phùng Quán, Trần Dần quá
báo mạng, báo in rồi sẽ quen?

11:50 & chiều 07-9 HB11
TXA.

(*) Thơ Đỗ Phủ:
Thiên thượng phù vân như bạch y
Tu du hốt biến vi thương cẩu

Đã gửi đăng ở các báo chí và TranNhuongCom, PhongDiepNet, XuanDienHanNom-Blogspot-Com…
http://trannhuong.com/news_detail/10842/VĂN-CHƯƠNG-THỜI-SỰ

Posted in Khác | Tagged: , , | 2 Comments »