Chiếc cầu Ý Hệ (cầu Hiền Lương)

người bắn nhau nhưng đâu phải bắn nhau / bắn những ngoại xâm sau lưng nhau đó (thơ Trần Xuân An)

HAI BÀI THƠ VỀ NẠN ĐÓI ẤT DẬU 1945

Posted by Trần Xuân An on 30.12.2010

hidden hit counter

29-12 HB10:
Trần Xuân An — HAI BÀI THƠ VỀ NẠN ĐÓI ẤT DẬU 1945
Bài bổ sung vào chùm thơ sử về Quảng Trị:
“NGHI THỨC NHẶT CƠM RƠI CỦA BÀ MẸ QUÊ” (29-12 HB10)

— đã gửi đăng ở TranNhuongCom —
Có thể đọc ở TranXuanAn-Writer.Net — Bấm vào đây

 

 

Ảnh: Nhiếp ảnh gia Võ An Ninh (Hà Nội, 1945)

NGHI THỨC NHẶT CƠM RƠI
CỦA BÀ MẸ QUÊ

Trần Xuân An

     nhớ bài thơ về Đa Nhim, 1981

quý hạt ngọc trời, thói quen từ bé
chao vào muỗng canh những hạt cơm rơi
đưa lên miệng, kính cẩn lời niệm khẽ
chưa từng nhạt phai, dù tuổi tám mươi

Ất Dậu, bốn lăm, niềm đau trận đói
(cha lén ăn, để chết lịm con thơ
quá tủi thẹn, đã tự mình treo cổ!)
suốt đời bà, chưa khuây quên bao giờ

chuyện quê buồn, tôi nghe từ tuổi nhỏ
người thành ma đói, ngập chợ đầy đường
một cơ khổ giữa trùng trùng cơ khổ
năm năm giặc Nhật, mấy triệu đau thương

trở mặt Đông Du, mị lừa Đại Á
xót đau, biết trước, còn bịp ai đây!
nay tóc bà vẫn trắng mây nhân hậu
lỡ cơm rơi, nhặt lại, dẫu đủ đầy

nỗi mất nước khắc sâu vào số phận
tiếc ngọc trời thành nghi thức nguyện cầu
Hiro, Naga cũng hằng tưởng niệm
với tiếng bẻ gươm? vỗ cánh bồ câu.

14 – 15:25, 29-12 HB10
TXA.

Tôi có chỉnh sửa lại đôi chút ở khổ thơ đầu, so với bản đã gửi đăng. Dẫu vậy, nội dung vẫn không có gì thay đổi. Đây là bản chính thức. Xin thành thật cáo lỗi. TXA. (30-12 HB10).

 

Ảnh: Nhiếp ảnh gia Võ An Ninh (Hà Nội, 1945)

http://lh6.ggpht.com/_HTtozhP6bR4/TRxmPJ41f0I/AAAAAAAAUxA/SU_ZxHXYnJo/s800/bong-den_photo24h-com.jpg

 

Bóng đèn điện — từ nguồn điện Đa Nhim (Đơn Dương) — ở Đức Trọng, Lâm Đồng: giọt mồ
hôi tủi nhục, giọt lệ căm hờn, giọt máu tiến công, giọt nắng nhân hậu (tứ
thơ của TXA.)


Ảnh lớn hơn

(ảnh chỉ có tính chất minh họa – Google tìm kiếm)

 

ĐA NHIM, NHỚ LẠI MỘT TỨ THƠ
MƯỜI LĂM NĂM TRƯỚC

Trần Xuân An

    tưởng niệm nỗi đau lịch sử:
    nạn đói Ất dậu 1945

ngồi trước trang sách mở
bóng điện tròn sáng soi
nghe trĩu đau vầng trán:
nghẹn đặc giọt mồ hôi

giọt mồ hôi cúi mặt trồng đay
       bỏng kiếp tôi đòi
trên đồng lúa ngậm đòng
       phải cắn răng nhổ bỏ!

chữ học trò giấy vở
bóng đèn chao nét ngời
ngước lên nhìn: giọt lệ
tự thuở nào, sắp rơi

giọt lệ rơi từ hốc mắt hờn căm ngút trời
hai triệu rưởi người quắt queo chết đói!

sổ tay thơ buốt nhói
máu ứa ra chảy ròng
như mồ hôi nước mắt
bóng điện rực rỡ hồng

giọt máu hồng nhoà ngực lạnh mưa đông
vẫn nắm chặt tầm vông lao vào đồn giặc!

đâu chỉ là nước mắt
chuyện tình xưa, đa nhim! (1)
bóng điện treo từng giọt
lương tâm không im lìm

thắp màu nắng nghìn xưa
       bao dung nhân hậu ấm buồng tim
để Hi-rô-shi-ma, Na-ga-sa-ki (2)
       cũng đêm đêm rưng rưng
       giọt nắng!

1981 – 1995
Đức Trọng, Lâm Đồng – TP.HCM.
TXA.

(1) Đa Nhim, địa danh ở tỉnh Lâm Đồng, tiếng nhân tộc K’Hor, có nghĩa là nước mắt. Đó là nơi có hồ nước thuỷ điện. Công trình thủy điện Đa Nhim này do Nhật Bản bồi thường chiến tranh, trước 1975.

(2) Hiroshima, Nagasaki, hai thành phố của Nhật Bản bị đánh bom nguyên tử, kết liễu cuồng vọng Đại Đông Á thuộc Nhật của phát-xít Nhật.

 

 
Nguồn ảnh: Báo Người Hà Nội (Bắc kỳ,1945)
 
 
 

 

 

 

Đã đăng tại các tạp chí điện tử tự lập:

PhongDiepNet

TranNhuongCom

Thử xem bản dịch thô ra tiếng Anh, bài “ĐA NHIM, NHỚ LẠI MỘT TỨ THƠ MƯỜI LĂM NĂM TRƯỚC” (1981-1995), ở phần “bàn luận” (comment).

Advertisements

3 phản hồi to “HAI BÀI THƠ VỀ NẠN ĐÓI ẤT DẬU 1945”

  1. txa said

    DRAFT
    The meaning of this poem:

    Đa Nhim, I remembered a poem content
    I had writen since 15 years ago

    By Tran Xuan An (author, poet)

    think with great fervour of the historical pain:
    the famine of At Dau 1945.

    I sit in front of the opening book;
    a circular electric bulb shone with its light over.
    I felt my forehead distressful and heavy:
    the drop of sweat was choked up and become strong.

    the sweat drops of farmers, who stooped their heads to plant jutes,
    burnt their slave lives,
    on the fields of rice plants, which were already in ears (sucked their milk),
    the farmers had to clench their teeth to pull them up!

    student’s words on notebook papers,
    the electric bulb rocked over, made their handwriting bright.
    I raised up my eyes and looked at: the drop of tear,
    in the past, which had been now being about to fall down.

    the drops of tear fell from their corners of eyes, which showed sky-hight vindictive hatred,
    of two million and a half of shrivelled-up people that were die of hunger.

    my poem notebook felt stinging pain;
    slave farmers’s blood overflowed, flowed down uninterruptedly.
    like sweat, tear,
    the electric bulb was brighten red.

    the drops of blood were spread all over the farmers’s breasts, who felt too cold by winter rain,
    who still had been thorough grasping nulgar bamboos, throwing themselves into enemy stations.

    the lake did not only contain the tear
    of old love story – đa nhim! (1) – but also…
    the electric bulb was hung as each drop severally;
    conscience did not keep silent.

    let’s light by immemorial sunshine color,
    which was generous, humane and upright, made our hearts warm,
    for Hiroshima, Nagasaki (2)
    at night after night also welled up in their eyes
    with drops of sunshine!

    1981 – 1995
    TXA.

    (1) Đa Nhim is the place name at Lâm Đồng province, K’Hor race’s phrase; its meaning is tear. That is a place where has a lake of a hydroelectricity station. This monument was constructed by the Japan Goverment’s payment of damages of war for Vietnamese.

    (2) Hiroshima, Nagasaki are two cities in Japan, where were released nuclear bombs by USA. (when The Allied Countries had won on the most of fronts), for the end of the Japan fascist’s wild ambition of Large Eastern Asia hegemony.

  2. […] kẻ thù chủ yếu là thực dân Pháp. Cuối giai đoạn thứ hai (1885-1945), có 5 năm, kẻ thù là phát-xít Nhật (1940-1945) [bấm vào link-hóa]; và vài năm cuối giai đoạn này, Mỹ là đồng minh của Việt […]

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: